Ως κλωνοποίηση ορίζεται η δημιουργία κλώνων, δηλαδή όμοιων γενετικά προϊόντων. Η κλωνοποίηση διακρίνεται στην θεραπευτική, που έχει σαν στόχο την παραγωγή χρήσιμων πρωτεϊνών, ιστών ή και ολόκληρων οργάνων, τα οποία μπορούν να μεταμοσχευτούν σε ανθρώπους που πάσχουν από ανίατες ή θανατηφόρες ασθένειες και την αναπαραγωγική, που επιχειρεί να δημιουργήσει ακριβή αντίγραφα ενός οργανισμού.

Τι είναι τα περίφημα βλαστοκύτταρα;

Κατά τις πρώτες πέντε ημέρες της κλωνοποίησης, αλλά και της φυσιολογικής γονιμοποίησης, τα αρχικά κύτταρα που δημιουργούνται, τα οποία δεν ξεπερνούν σε αριθμό τα διακόσια, λέγονται εμβρυϊκά βλαστοκύτταρα και αποτελούν το ΄΄δομικό υλικό΄΄ του σώματος, αφού έχουν τη δυνατότητα να συνθέσουν όλα τα είδη των ιστών και οργάνων του σώματος. 

Τι επιδιώκεται στη θεραπευτική κλωνοποίηση;
Στη θεραπευτική κλωνοποίηση μικρές ομάδες κυττάρων κατευθύνονται γενετικά ώστε να αναπτύξουν οποιουδήποτε τύπου ιστό, όπως είναι για παράδειγμα ο καρδιακός ή ο νεφρικός. Επίσης, επιχειρείται η παρασκευή χρήσιμων πρωτεϊνών, όπως είναι η ινσουλίνη από κύτταρα παγκρέατος που αναπτύσσονται σε εργαστηριακές καλλιέργειες. Ήδη έχουν δημιουργηθεί από βλαστοκύτταρα νευρικός, καρδιακός και αιμοποιητικός ιστός, με αποτέλεσμα να ανοίγονται νέοι ορίζοντες στη θεραπεία σοβαρών και ανίατων ασθενειών.

Έχει γίνει με επιτυχία σήμερα ανθρώπινη κλωνοποίηση;
Αρκετά συχνά ερευνητικές ομάδες από διάφορα μέρη του κόσμου ανακοινώνουν ότι έχουν επιτύχει τη δημιουργία ανθρώπινων κλώνων, χωρίς όμως αυτό να έχει αποδειχτεί και επαληθευτεί από ανεξάρτητες ιατρικές πηγές. Πρέπει να σημειωθεί, όμως, ότι πολλοί επιστήμονες υποστηρίζουν το γεγονός ότι η κλωνοποίηση του ανθρώπου είναι θέμα χρόνου, αφού οι σχετικές τεχνικές φαίνεται να έχουν τελειοποιηθεί.

Ποια είναι τα στοιχεία της διαφωνίας;
Οι υποστηρικτές της θεραπευτικής κλωνοποίησης υποστηρίζουν ότι δεν υπάρχει η έννοια της ανθρώπινης ύπαρξης 3-5 μέρες μετά τη ΄΄γονιμοποίηση΄΄, κατά τις οποίες λαμβάνονται τα βλαστοκύτταρα. Την άποψη αυτή ενισχύουν τα βιβλία Εμβρυολογίας, που αναφέρουν ότι τα εντελώς πρώιμα στοιχεία ανθρώπινης ύπαρξης αρχίζουν να αναγνωρίζονται μετά την 30η μέρα της κύησης, κατά την οποία έχουν ήδη σχηματιστεί δεκάδες εκατομμύρια κύτταρα. Ο καθηγητής της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Κρήτης και Διευθυντής του Ευρωπαϊκού Εργαστηρί­ου Μοριακής Βιολογίας Φώτης Καφάτος έχει πει: ΄΄Είναι άραγε λογικό να σκεφτούμε ότι μια μπάλα 200 κυττάρων, χωρίς καρδιά, αίμα, εγκέφαλο ή άλλους ιστούς, η οποία αναπτύσσεται σε δοκιμα­στικό σωλήνα είναι άνθρωπος;΄΄.
Οι αντίθετες απόψεις υποστηρίζουν ότι με τη μεθοδολογία που ακολουθείται, καταστρέφεται η πιθανότητα ενός εμβρύου να γίνει στο μέλλον ολόκληρος άνθρωπος, ενώ το μόνο που επιτυγχάνεται είναι η ικανοποίηση της αυταρέσκειας και της αλαζονείας ορισμένων ανθρώπων. Προτείνουν μάλιστα οι επιστημονικές έρευνες να περιοριστούν στα απειροελάχιστα βλαστοκύτταρα του μυελού των οστών ενηλίκων ανθρώπων, τα οποία όμως κανένας μέχρι τώρα δεν έχει κατορθώσει να κλωνοποιήσει με επιτυχία.

Τα αισιόδοξα σενάρια
Μερικά από τις αισιόδοξες σκέψεις για το μέλλον της κλωνοποίησης είναι:
- Ποιος νεφροπαθής δεν θα ήθελε να αποφύγει το μαρτύριο της νεφρικής κάθαρσης δίνοντας λίγα κύτταρα, από τα οποία θα παρασκευαστεί στο εργαστήριο ένας ολόκληρος νεφρός για μεταμόσχευση και μάλιστα με απόλυτη συμβατότητα;
- Ποια μάνα παιδιού με ηπατική ανεπάρκεια τελικού σταδίου, δεν θα επιθυμούσε να φτιαχτεί στο εργαστήριο από τα κύτταρά του ένα καινούριο ήπαρ που θα έσωζε τη ζωή του παιδιού της;
- Ποιος ηλικιωμένος δεν θα ήθελε μια νέα και υγιή καρδιά που θα τον βοηθούσε να ζήσει για πολλά χρόνια ακόμη;

Τα τρομακτικά σενάρια
Τα σενάρια που αναπτύσσουν οι πολέμιοι της κλωνοποίησης ξεπερνούν κάθε φαντασία:
- Θα μπορεί στο μέλλον μια οικογένεια να κρατάει στο ψυγείο ‘’αντίγραφα’’ των παιδιών της (σε βλαστοκύτταρα) και να τα αναπτύξει για την αντικατάστασή τους σε περίπτωση θανάτου;
- Όποιος είναι πλούσιος και ματαιόδοξος θα μπορεί να κάνει ανεξέλεγκτα αντίγραφα του εαυτού του;
- Ποιες θα είναι οι συνέπειες της παραγωγής ΄΄αντιτύπων΄΄, από γενετικό υλικό (DNA) οστών, ιστορικών μορφών όπως ο Αϊνστάιν ή, στη χειρότερη περίπτωση, ο Χίτλερ;
- Οι άνδρες θα γίνουν περιττοί για την γέννηση παιδιών, αφού οι γυναίκες μπορούν να κάνουν μόνες τους παιδιά-αντίγραφα με τη βοήθεια της κλωνοποίησης;
- Θα μπορούν τα άτεκνα ζευγάρια στο μέλλον να επισκέπτονται και να αγοράζουν έμβρυα από ΄΄βιτρίνες΄΄, όπου θα αναγράφονται η διανοητική του συγκρότηση, ο συναισθηματικός τους κόσμος και όλα τα υπόλοιπα χαρακτηριστικά, κυριολεκτικά "κατά παραγγελία";

Εύκολες ερωτήσεις, δύσκολες απαντήσεις
Μπορεί να αναρωτηθεί κάποιος: πόσο ηθική και επικίνδυνη είναι η ανθρώπινη κλωνοποίηση; Έχει ο άνθρωπος το δικαίωμα να παίξει το ρόλο του Δημιουργού και να διορθώνει τις ΄΄ατέλειες΄΄ της φύσης με οποιοδήποτε κόστος; Έχει, αντίθετα, η στενή ηθική το δικαίωμα να εμποδίσει τη θεραπευτική κλωνοποίηση; Έχουν οι νομοθέτες και οι φιλόσοφοι το δικαίωμα να αφήσουν την τεράστια ευκαιρία που μας δίνει η θεραπευτική κλωνοποίηση για τη θεραπεία σοβαρών νόσων να πάει χαμένη; Ενδεικτικά αναφέρεται η άποψη του προέδρου του Ιδρύματος Διαβητικών Νέων της Αμερικής που δήλωσε: ΄΄Αυτό που μας απασχολεί δεν είναι πώς, αλλά πότε θα βρουν θεραπεία για την αρρώστια μας΄΄.

ΕΠΙΛΟΓΟΣ
Συμπερασματικά μπορούμε να πούμε ότι θα ήταν άδικο οι βεβιασμένες και ίσως επιπόλαιες προσπάθειες λίγων ανεύθυνων ατόμων για δήθεν δημιουργία αντιγράφων τους, να προκαλέσουν τέτοια σοβαρά προβλήματα, ώστε να αποτελέσουν ανασταλτικό παράγοντα για την ανάπτυξη της θεραπευτικής κλωνοποίησης. Το μόνο σίγουρο είναι ότι τώρα πια το ποτάμι δεν γυρίζει πίσω. Η ανθρώπινη κλωνοποίηση βρίσκεται προ των πυλών και εφόσον δεν τεθούν σαφείς και αυστηροί κανόνες για την ορθή εφαρμογή της, είναι πιθανό να προκαλέσει ανυπέρβλητα προβλήματα τόσο στις σχέσεις των ανθρώπων μεταξύ τους, όσο και στις φιλοσοφικές τους απόψεις για την ίδια τη ζωή. Το θέμα παραμένει ανοικτό προς συζήτηση.

Πηγή: Γιάννης Στεφανογιάννης © ''Χανιώτικα Νέα'', 1-12-2006

1 Σχόλια - Παρατηρήσεις:

Ανώνυμος είπε...

"ΕΙΣΑΙ ΤΟ ΤΙΠΟΤΑ ΠΟΥ ΟΝΟΜΑΣΤΗΚΕ ΘΕΟΣ" ! (VARATE VIOLITZIDES-GREEK BAND)

Δημοσίευση σχολίου

Join The Team

top